به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز، اسهال همچنین یکی از عوامل مهم تاخیر رشد جسمی در کودکان ، سوء تغذیه و مستعد شدن در برابر سایر بیماریها است . طبق آمار سازمان بهداشت جهانی سالانه دو میلیون کودک زیر ۵ سال در اثر اسهال می میرند .

و به عبارتی ۱۷% از کودکان مبتلا به اسهال فوت می کنند .  ۸% از علت کل مرگهای کودکان زیر ۵ سال ناشی از بیماریهای عفونی اعم از انگلی و اسهالی است.

به دفع سه بار یا بیشتر مدفوع آبکی و یا شل در شبانه روز ، اسهال می گویند .

شیرخواری که فقط از شیر مادر تغذیه می شود ، مدفوع نرمتر از حد عادی دارد و ممکن است روزانه ، چندین بار مدفوع نرم و نیمه آبکی دفع نماید که طبیعی است . در این شیرخواران ، اسهال به افزایش تعداد دفعات دفع و آبکی بودن مدفوع ،بطوری که با دیگر مواقع فرق داشته باشد گفته میشود

به کارگیری سه قانون طلایی مراقبت از کودک مبتلا به اسهال در منزل به شرح ذیل موثرترین اقدام در جهت پیشگیری از مرگ ناشی از اسهال در کودکان محسوب می شود: :

۱- دادن مایعات اضافی

- به محض شروع اسهال بیش از حد معمول به او مایعات بدهید .

- تغذیه با شیر مادر به دفعات بیشتر و طولانی تر در هر وعده شیر دهی صورت گیرد .

-  محلول او – آر – اس یکی از چند نوع مایعی است که در خانه برای پیشگیری ازکم آبی استفاده می شود .

- اگر کودکی به صورت انحصاری با شیر مادر تغذیه می شود نکته مهم این است که بیشتر از حد معمول شیر مادر بخورد . علاوه بر آن محلول او – آر – اس یا آب سالم به کودک بدهید .

- اگر کودک به صورت انحصاری با شیر مادر تغذیه نمی شود به او مقدار اضافی غذاهای آبکی مانند سوپ ، دوغ ، و آب سالم ( ترجیحا “به همراه غذا ) بدهید

۲- ادامه تغذیه

۳- در صورت بروز علائم خطر ذیل در کودک ، وی را سریعا” به مرکز بهداشتی درمانی ببرید:

- قادر به نوشیدن یا شیرخوردن نبودن

–بدتر شدن حال کودک یا تب کردن

- وجود خون در مدفوع یا ضعیف نوشیدن

توصیه های تغذیه ای ذیل در برخورد با کودک مبتلا به اسهال توجه کنید :

۱-  ممکن است کودک مبتلا به اسهال پایدار ( ادامه اسهال ۱۴ روز یا بیشتر ) در هضم سایر شیرها بیشتر از شیر مادر مشکل داشته باشند . لازم است که موقتا” مقدار سایر شیرها در رژیم غذایی آنها کاهش یابد . آنها بایستی شیر مادر یا سایر غذاها را بیشتر دریافت کنند .

۲- در کودک زیر ۶ ماه که با شیر مادر تغذیه می شود ، افزایش دفعات شیردهی ، علاوه بر تامین آب لازم ، غذای موردنیاز را نیز تامین می کند .

۳- در کودک بالای ۶ ماه ، با توجه به سن کودک می توان از موادغذایی مختلف نظیر سبزی ها ، حبوبات و غلات ، گوشت یا ماهی ، تخم مرغ و لبنیات استفاده کردد .

۴-  برای پیشگیری از سوء تغذیه به کودک مقدار زیادی غذای مقوی بدهید کودکی که در هنگام اسهال از غذا محروم می گردد ، به سوء تغذیه دچار و اسهال وی شدیدتر و طولانی تر می شود . دادن موادغذایی به کودک در هنگام اسهال ، به کم شدن اسهال او کمک می کند و وی را در مقابل اسهال ، مقاوم می نماید .

۵- غذای کودک را خوب بپزید تا کاملا” له و پخته شود زیرا کودک مبتلا به اسهال ، این نوع غذا را آسانتر هضم می کند .

۶- غذاهای پر حجم مثل میوه های پوست نکنده یا میوه های سفت و سخت و نیز دانه های حبوبات که دیر هضم هستند نباید به کودک داده شوند .

۷- کودک را به خوردن غذا تشویق کنید .

۸- دفعات تغذیه کودک را ، در روز افزایش دهید ( ۶ بار در روز ) ولی حجم غذای هر وعده را کم کنید . به این ترتیب کودک به راحتی می تواند غذای مصرفی را هضم و جذب نماید . برخی از کودکان در این زمان بی اشتها می شوند و برای خوردن ، حوصله مادر و ابتکار وی لازم است .

۹- برای افزایش انرژی غذای کودک ، یک یا دو قاشق چای خوری روغن ، به هر وعده غذای وی اضافه نمایید .

۱۰- سوپهای خیلی رقیق ، جای غذای کودک را نمی گیرد و فقط برای رفع کمبود مایعات ، قابل مصرف می باشند